Εκπαίδευση

Ένα μόνο γραπτό δεν μπορεί να διαγνώσει μαθησιακή δυσκολία. Ένα παιδί μπορεί να κάνει λάθη επειδή βιάστηκε, κουράστηκε, δεν γνώριζε έναν κανόνα ή δεν κατάλαβε καλά την άσκηση. Μας ενδιαφέρει κυρίως αν εμφανίζεται ένα σταθερό και επαναλαμβανόμενο μοτίβο δυσκολιών σε διαφορετικές εργασίες και σε διαφορετικές χρονικές στιγμές. Ας δούμε λοιπόν δέκα σημεία που μπορεί να παρατηρήσει ένας γονιός ή ένας εκπαιδευτικός σε ένα γραπτό,

«Δεν θέλει να διαβάσει.» «Μαντεύει τις λέξεις.» «Ξέρει το μάθημα, αλλά όταν πρέπει να διαβάσει κολλάει.» Πολλές φορές οι ενήλικες βλέπουν μόνο το αποτέλεσμα και θεωρούν ότι το παιδί αποφεύγει την προσπάθεια. Στην πραγματικότητα, ένα παιδί που δυσκολεύεται στην ανάγνωση μπορεί να δημιουργήσει δικούς του τρόπους για να τα καταφέρει. Δεν τους μαθαίνει απαραίτητα κάποιος. Τους ανακαλύπτει μόνο του, επειδή προσπαθεί να ανταποκριθεί σε μια κατάσταση που του φαίνεται δύσκολη. Μπορεί να κοιτάζει την εικ

Το «Κυνήγι του χαμένου γράμματος» είναι μια δραστηριότητα που μπορεί να προσαρμοστεί εύκολα στην ηλικία και στο επίπεδο του παιδιού. Το παιδί βλέπει μια λέξη, εντοπίζει ποιο γράμμα λείπει και προσπαθεί να το βρει. Στη συνέχεια μπορεί να το γράψει, να το τοποθετήσει στη σωστή θέση και να διαβάσει ολόκληρη τη λέξη. Έτσι, μέσα από ένα μικρό παιχνίδι, εξασκεί οπτική αναγνώριση, γράμμα και ήχο, τη σειρά των γραμμάτων, πρώτη ανάγνωση και γραφοκινητική δεξιότητα. Το σημαντικό είναι να μην αντιμετωπίζου

Η καθημερινή μελέτη μπορεί να γίνει δύσκολη υπόθεση για ένα παιδί με δυσλεξία. Μια εργασία που για ένα άλλο παιδί χρειάζεται λίγη ώρα, μπορεί να απαιτεί περισσότερη συγκέντρωση, περισσότερη προσπάθεια και περισσότερες επαναλήψεις. Αυτό δεν σημαίνει ότι το παιδί δεν θέλει να διαβάσει ή ότι δεν προσπαθεί αρκετά. Σημαίνει ότι χρειάζεται έναν τρόπο μελέτης που να ταιριάζει στις δικές του ανάγκες. Το ζητούμενο δεν είναι να κάνουμε το παιδί να διαβάζει περισσότερες ώρες. Είνα

«Μα αφού το έχουμε εξηγήσει τόσες φορές, γιατί συνεχίζει να κάνει το ίδιο λάθος;» Αυτή η σκέψη είναι απόλυτα κατανοητή όταν ένας γονιός βλέπει το παιδί του να δυσκολεύεται ξανά και ξανά στην ανάγνωση, στη γραφή ή στην ορθογραφία. Η δυσλεξία όμως δεν αντιμετωπίζεται απλώς με περισσότερη πίεση, περισσότερες ασκήσεις ή περισσότερες διορθώσεις. Ορισμένες καθημερινές πρακτικές, παρότι γίνονται με καλή πρόθεση, μπορεί να αυξήσουν την απογοήτευση και να κάνουν τη μάθηση

Μπορεί ένα παιδί να χρησιμοποιήσει κύκλους, γραμμές, τρίγωνα και άλλα απλά σχήματα για να κατανοήσει καλύτερα τα γράμματα; Η απάντηση είναι ναι, αλλά με μια σημαντική διευκρίνιση: τα σχήματα δεν «διδάσκουν» από μόνα τους τα γράμματα και δεν αποτελούν θεραπεία για τις μαθησιακές δυσκολίες. Μπορούν όμως να λειτουργήσουν ως οπτικό και δημιουργικό βοήθημα, ιδιαίτερα όταν το παιδί χρειάζεται να παρατηρήσει τη μορφή ενός γράμματος, να κα

«Διάβασε το δυνατά!» Είναι μια συνηθισμένη οδηγία όταν ένα παιδί διαβάζει ένα κείμενο. Υπάρχει όμως και ένας διαφορετικός τρόπος ανάγνωσης: η σιωπηλή ανάγνωση. Το παιδί κοιτάζει τις λέξεις, επεξεργάζεται το κείμενο και προσπαθεί να κατανοήσει το νόημά του χωρίς να προφέρει δυνατά κάθε λέξη. Για αρκετά παιδιά, αυτή η μορφή ανάγνωσης μπορεί να γίνει ένας σημαντικός τρόπος για να αναπτύξουν σταδιακά κατανόηση, συγκέντρωση και αυτονομία. Για ένα παιδί με μαθησιακές δυσκολίες, όμως, χρειάζεται μια ση

«Δεν θέλω να πάω σχολείο!» «Δεν μου αρέσει η τάξη μου.» «Δεν μπορώ να κάνω τις ασκήσεις.» «Οι άλλοι τα καταφέρνουν κι εγώ όχι.» Για ένα παιδί που πηγαίνει για πρώτη φορά στο Δημοτικό, οι πρώτες εβδομάδες μπορεί να μην είναι τόσο όμορφες όσο περίμενε. Το καινούργιο κτίριο, η τάξη, ο εκπαιδευτικός, οι κανόνες, η τσάντα, τα μαθήματα και οι νέες απαιτήσεις δημιουργούν μια καθημερινότητα γεμάτη αλλαγές. Κάποια παιδιά προσαρμόζονται γρήγορα. Άλλα χρειάζ

Η δυσκολία δεν σημαίνει ότι δεν προσπαθεί ή ότι δεν θέλει να μάθει. Σημαίνει ότι ορισμένες δεξιότητες χρειάζονται διαφορετικό τρόπο διδασκαλίας, συστηματική εξάσκηση και κατάλληλη υποστήριξη. Η δυσλεξία δεν είναι κάτι που πρέπει να γίνεται λόγος ντροπής. Δεν αποτελεί ένδειξη χαμηλής νοημοσύνης και δεν καθορίζει τις δυνατότητες ενός παιδιού. Όταν οι επίμονες δυσκολίες αναγνωρίζονται έγκαιρα και το παιδί λαμβάνει την κατάλληλη βοήθεια, μπορεί να αναπτύξει αποτελεσματικές στρατηγικές και να προχωρή

Για ορισμένα παιδιά όμως, η γραφή παραμένει ιδιαίτερα δύσκολη. Το χέρι κουράζεται γρήγορα, τα γράμματα δεν σχηματίζονται εύκολα, η απόσταση ανάμεσα στις λέξεις αλλάζει συνεχώς ή το παιδί δυσκολεύεται να γράψει αυτά που γνωρίζει. Η δραστηριότητα με τα «εύπλαστα γράμματα» μπορεί να δώσει έναν διαφορετικό τρόπο εξάσκησης. Με πλαστελίνη, πηλό ή άλλο κατάλληλο εύπλαστο υλικό, το παιδί μπορεί να δει, να αγγίξει, να σχηματίσει και να μετασχηματίσει

Οι πρώτοι αριθμοί δεν χρειάζεται να εμφανίζονται μόνο μέσα σε βιβλία, τετράδια και φύλλα εργασίας. Για ένα μικρό παιδί, το σπίτι είναι γεμάτο ευκαιρίες για μέτρημα. Πόσα κουτάλια υπάρχουν στο συρτάρι; Πόσα μαξιλάρια είναι στον καναπέ; Πόσα παπούτσια βρίσκονται στην είσοδο; Πόσα ποτήρια χρειάζονται για το τραπέζι; Μέσα από αυτές τις απλές ερωτήσεις, το παιδί αρχίζει να καταλαβαίνει ότι οι αριθμοί δεν είναι απλώς σύμβολα. Οι αριθμοί περιγράφουν ποσότητες που υπάρχουν πραγματικά γύρω του. Το παιχνί

Η μνήμη παίζει σημαντικό ρόλο στη μάθηση. Ένα παιδί χρειάζεται να κρατήσει μια πληροφορία, να την επεξεργαστεί και να μπορέσει να την ανακαλέσει όταν τη χρειάζεται. Για ένα παιδί με δυσλεξία, ορισμένες σχολικές πληροφορίες μπορεί να απαιτούν περισσότερη προσπάθεια για να κωδικοποιηθούν και να ανακληθούν, ιδιαίτερα όταν βασίζονται έντονα στη γλώσσα, στη σειρά ή στην απομνημόνευση. Αυτό δεν σημαίνει ότι το παιδί έχει «κακή μνήμη» ούτε ότι δεν μπορεί να μάθει. Συχνά χρειά