Ένα δυσάρεστο ξάφνιασμα, μια έκφραση απορίας και παράπονου, που συνήθως καταλήγει σε κλάμα.

Ωστόσο, υπάρχουν και κάποια μωράκια που δέχονται το τσιμπηματάκι εντελώς ατάραχα.

Τι είναι το εμβόλιο

Το εμβόλιο, αναγκάζει το παιδικό οργανισμό να αναπτύσσει αντιστάσεις σε μικρόβια και ιούς.

Ουσιαστικά είναι μια μικρή ποσότητα μικροβίων, αβλαβούς μορφής, μιας συγκεκριμένης νόσου που βοηθάει τον οργανισμό να αναπτύξει αντισώματα και να είναι σε θέση να καταπολεμήσει το μικρόβιο αυτό όταν έρθει σε επαφή μαζί του.

Επειδή όμως με το πέρασμα του χρόνου τα αντισώματα εξασθενούν ο γιατρός θα ξανακάνει ύστερα από καιρό μια "αναμνηστική" δόση εμβολίων, έτσι ώστε να αναζωπυρώσει τα αντισώματα και να διατηρήσει τον οργανισμό σε ενεργή φάση άμυνας εναντίον της αρρώστιας.

Τα εμβόλια αποτελούν μέθοδο της προληπτικής ιατρικής, συμβάλλουν στη μείωση του αριθμού των παιδικών ασθενειών και ελαχιστοποιούν τα συμπτώματα κάποιων άλλων, προστατεύουν και θωρακίζουν τον ευάλωτο παιδικό οργανισμό.

Ο εμβολιασμός είναι ακίνδυνος.

Οι αντιδράσεις που προκαλούν στο παιδικό οργανισμό είναι συνήθως πυρετός, κοκκινίλα, ερεθισμός ή οίδημα στο σημείο που έγινε ο εμβολιασμός.

Τα συμπτώματα αυτά είναι συνήθως περισσότερο έντονα στα μεγαλύτερα παιδιά.

Σήμερα χάρη στην εξέλιξη της τεχνολογίας, η παρασκευή των εμβολίων γίνεται με τέτοιες προδιαγραφές ώστε να περιορίζονται στο ελάχιστο οι τυχόν παρενέργειες.

Επειδή πάντως η πρόληψη είναι καλύτερη από την θεραπεία, οι παιδίατροι παροτρύνουν ένθερμα τους γονείς να εμβολιάζουν συστηματικά τα παιδιά τους.

Τα εμβόλια είναι ενέσιμα, γίνονται κυρίως στο χέρι, στο μηρό ή στο γλουτό, ή πόσιμα.

Ο εμβολιασμός γίνεται πάντοτε υπό την στενή παρακολούθηση του παιδιάτρου ή της υγειονομικής υπηρεσίας.

Πότε θα πρέπει να κάνετε τα εμβόλια

Τα εμβόλια γίνονται σε παιδιά που είναι υγιή.

Αρχίζουν περίπου τον 2ο-3ο μήνα.

Άν το μωρό είναι αδιάθετο ή κρυωμένο, ο εμβολιασμός αναβάλλεται μέχρι να περάσει η αδιαθεσία.

Και είναι τόσο μικροσκοπικά, ευαίσθητα, και ευάλωτα, ώστε κάνουν τους γονείς τους να ανησυχούν λίγο.

Περίπου 1 στα 10 παιδάκια, είναι πρόωρο. Δηλαδή γεννιέται πριν η μητέρα να συμπληρώσει την 37-40 εβδομάδες κύησης.

Τα μωράκια που γεννιούνται πριν την 37η εβδομάδα κύησης, λέγονται "πρόωρα", και όπως είναι φυσικό, έχουν χαμηλό βάρος σώματος, επειδή δεν έχουν προλάβει να πάρουν το βάρος που πρέπει και η φύση έχει προνοήσει να τους χαρίσει κατά τον απαραίτητο χρόνο που χρειάζονται.

Το βάρος τους κυμαίνεται στα 2200-2400 γραμμάρια.

Τα μωράκια αυτά, γρήγορα ανακτούν το χαμένο έδαφος, και δεν διαφέρουν σε τίποτα από ένα τελειόμηνο νεογνό.

Υπάρχουν όμως και τα πολύ μικρά μωράκια, που χωράνε μόλις στην ... παλάμη ενός χεριού!Ζυγίζουν περίπου 700-800 γραμμάρια, και παραμένουν στην θερμοκοιτίδα, η οποία αποτελεί την "τεχνητή συνέχεια" της ενδομήτριας ζωής τους.

Γεννιούνται την 26η-27η εβδομάδα κύησης.

Η αλήθεια είναι , ότι όσο πιο μικρό γεννηθεί ένα μωράκι, τόσο μεγαλύτερα προβλήματα πρέπει να ξεπεράσει στην αρχή της ζωής του.

Ο κλάδος της ιατρικής που ονομάζεται "νεογνολογία", ασχολείται με τα προβλήματα αυτά, και τα τελευταία χρόνια η εξέλιξη στον τομέα αυτό, είναι εκπληκτική.

Η συντριπτική πλειοψηφία των πρόωρων παιδιών, καταφέρνουν να καλύψουν μέσα στον πρώτο χρόνο ζωής τους την προωρότητά τους.

Γι΄αυτό, όσο ανησυχητική είναι στην αρχή, αποτελεί μια μεταβατική περίοδο, με καλές προοπτικές.

Το "πορτραίτο" του πρόωρου μωρού

Το βάρος του είναι γύρω στα 1800 γραμμάρια, έχει δερματάκι λεπτό και διαφανές.

Το κεφαλάκι του, σε σχέση με το υπόλοιπο σωματάκι του- είναι μεγαλύτερο, και εμφανίζει ζάρες και πτυχές στα χεράκια και ποδαράκια του.

Τα πτερύγια των αυτιών του, αν και είναι ανατομικά σχηματισμένα, είναι ιδιαίτερα μαλακά και διπλώνουν εύκολα, ενώ τα γεννητικά του όργανα είναι ατελή. Τ

α μικρά νεογέννητα, κλαίνε σιγανά και σπάνια, επειδή δεν διαθέτουν δύναμη για να το κάνουν αυτό.

Η αντίληψή τους, δεν είναι καθόλου περιορισμένη. Καταλαβαίνουν, αισθάνονται, πονούν.

Συνειδητοποιούν ποιοι είναι οι γονείς τους, για αυτό και οι νεογνολόγοι παροτρύνουν τις μητέρες να χαϊδεύουν τα μωράκια τους ακόμη και μέσα στην θερμοκοιτίδα.

Ιδιαίτερο καλό, τους προσφέρει η άμεση επαφή με την μαμά τους, ακουμπώντας πάνω στο στήθος της.

Έχει παρατηρηθεί, ότι τα μωράκια που έμεναν πολλή ώρα στο στήθος της μητέρας τους, κέρδιζαν 30γρ την ημέρα σε σχέση με τα υπόλοιπα που κέρδιζαν μόνο 10γρ.

Η διατροφή του πρόωρου

Αναμφισβήτητα, το γάλα της μαμάς είναι ότι καλύτερο για τις πρώτες μέρες της ζωής ενός νεογνού.

Πόσο μάλλον , ιδιαίτερα ευεργετικό, για τα μικρά πρόωρα.

Ο παιδίατρος,μπορεί να σας συστήσει να ταΐζετε το μικρούλι σας κάθε 2-2,5 ώρες.

Ο κανόνας στο θέμα αυτό, είναι ότι...δεν υπάρχουν κανόνες.

Θηλασμός και ωράρια, δεν συμπίπτουν.

Ο λόγος, απλός:

επειδή το μωράκι σας είναι αδύναμο και κουράζεται γρήγορα, τρώει μικρότερη ποσότητα τροφής, με αποτέλεσμα να θέλει να συμπληρώσει το γεύμα του, πιο γρήγορα από ότι εσείς νομίζατε.

Το πότε, θα σας το πει αυτό, με τον τρόπο του.

Η ημερήσια ανάγκη ενός πρόωρου μωρού σε γάλα, είναι ίση με το 1/5 του βάρους του. Αν, δηλαδή, το μωράκι σας ζυγίζει 2 κιλά θα πρέπει να πίνει περίπου 400γρ γάλα την ημέρα.

Μερικοί παιδίατροι, συστήνουν να παίρνει βιταμίνες και σίδηρο ώς τον 6ο μήνα .

Συνοδεύεται από μια κάπως εντονότερη υπνηλία ή μια προσωρινή ανορεξία.

Δεν υπάρχει όμως κανένας απολύτως λόγος ανησυχίας!

Συνήθως, όταν συμπληρώσει το μικρούλι σας την πρώτη εβδομάδα ζωής του, όλα αυτά θα υποχωρήσουν.

Με απλά λόγια, ο ίκτερος προκαλείται από την πληθώρα ερυθρών αιμοσφαιρίων στο αίμα, τα οποία μετά την γέννηση του παιδιού, δεν είναι απαραίτητα στον οργανισμό για να μεταφέρουν το οξυγόνο.

Αυτά τα αιμοσφαίρια, μετά από μια επεξεργασία που υφίστανται από το συκώτι, απομακρύνονται από τον οργανισμό μέσω των ούρων, με την βοήθεια της χολής.

Επειδή όμως τα νεογέννητα, παράγουν πολύ περισσότερα ερυθρά αιμοσφαίρια από όσα τους χρειάζονται, το ανώριμο συκώτι τους δεν είναι σε θέση να τα επεξεργαστεί γρήγορα, κι έτσι αποικοδομούνται στο αίμα, προκαλώντας αυτή την έντονη κιτρινίλα.

Στην περίπτωση, λοιπόν, που ο παιδίατρος διαπιστώσει ίκτερο στο μικρό σας μωράκι, θα το βάλει κάτω από μια λάμπα, που παράγει ειδικό μπλε φως, για λίγες ημέρες, καλύπτοντας φυσικά τα ματάκια του από τις ακτίνες.

Μπορεί να λερώσουν την πάνα τους μέχρι και 10 φορές την ημέρα...

Άν παρατηρήσετε ότι έχει σκληρά κόπρανα, ή αντίθετα πολύ αραιά, πόνο στην κοιλίτσα του ή πολλά αέρια, συμβουλευτείτε τον γιατρό σας.

Αντίθετα, τα μωράκια που δεν θηλάζουν έχουν πιο σπάνια κενώσεις, περίπου 2-3 φορές την ημέρα.

Στην περίπτωση που το μωράκι σας πίνει έτοιμο γάλα και δεν έχει ενεργηθεί για 2 ημέρες, ή αν δυσκολεύεται στα κακάκια του, τότε είναι δυσκοίλιο.

Αλλάξτε μάρκα στο γάλα που του δίνετε, δώστε του λίγο νεράκι ανάμεσα στα γεύματα ή διαλύστε το γάλα σε χαμομήλι.

Ποτέ μην καταφεύγετε σε υπόθετα ή μικροκλύσματα χωρίς την έγκριση του παιδιάτρου σας.

Τα ούρα

Το νεογέννητο που βρέχεται συχνά είναι απόλυτα φυσιολογικό.

Μπορεί να δοθεί μεγάλη προσοχή αντίθετα, εάν το μωρό είναι ακόμη βρεγμένο μετά από 2 ώρες.

Επίσης, η υποψία ότι υπάρχει αίμα στα ούρα πρέπει να αναφερθεί στον γιατρό, ακόμη και στην περίπτωση που πρόκειται μόνο για πρόβλημα του χρώματος των ούρων ή στα νεογέννητα λίγων ημερών, για λίγο αίμα που προέρχεται από τον κόλπο και όχι από το ουροποιητικό σύστημα.

Ο λόγος είναι οι γνωστοί κολικοί, που ταλαιπωρούν το μωράκι σας στην αρχή της ζωής του.

Πρόκειται για μια κατάσταση που ξεκινά περίπου την 2η εβδομάδα της ζωής του ή και αργότερα, και κυρίως εμφανίζονται τις βραδινές ώρες 7-10μμ.

Προκαλούν πόνο στο μωράκι, που το εκδηλώνει με το να σφίγγει τα χεράκια του, να γουρλώνει τα ματάκια του και να κρατά την αναπνοή του.

Πρόχειρα, μπορείτε να του δώσετε να πιει λίγο χαμομήλι ή τίλιο (30-40ml), να το πάρετε στην αγκαλιά σας και να το παρηγορήσετε. Βέβαια, όχι ότι αυτά αποτελούν πανάκεια, αλλά βοηθούν έστω και στο ελάχιστο το μωράκι σας.

Η αιτία των κολικών είναι τόσο άγνωστη όσο και ο τρόπος αντιμετώπισής τους. Είναι ένα μυστήριο και απαιτείται η υπομονή σας μέχρι να λήξουν, δηλ περίπου ώς τον 3 μήνα.(σε ακραίες καταστάσεις συνεχίζονται ώς τον 6 μήνα)

Μερικές φορές, μπορεί να οφείλονται σε διάφορες γαστρεντερικές ενοχλήσεις, δυσπεψία, αέρια ή σε κάτι που φάγατε και μέσω του γάλακτος πείραξε το μωρό σας.

Άλλοι πάλι, μπορεί να οφείλονται σε διάφορους κλιματολογικούς ή γενετικούς παράγοντες, ενώ κάποιο ρόλο παίζει και η ατμόσφαιρα στο σπίτι.

Πληθώρα ερεθισμάτων που "βομβαρδίζουν" το μωράκι σας.

Ένα από τα χαρακτηριστικά των κολικών, είναι ότι εμφανίζονται μια συγκεκριμένη ώρα της ημέρας.

Φροντίστε να είστε χαλαρή και ήρεμη, και την ώρα εκείνη αν ο καιρός το επιτρέπει , κάντε μια βολτίτσα με το καροτσάκι ή τον μάρσιπο. Η κίνηση και η αλλαγή περιβάλλοντος βοηθάει πολύ.

Δοκιμάστε επίσης, να κάνετε στο μωράκι σας απλές κινήσεις γυμναστικής, λυγίζοντας τα ποδαράκια προς την κοιλίτσα του, ή βάλτε το μπρούμυτα και χαϊδέψτε απαλά την πλατούλα του ή ακόμη χρησιμοποιήστε μια θερμοφόρα.

Με το τρόπο αυτό, βοηθάτε το μωράκι να αποβάλλει τα αέρια από τα έντερα του, το οποία του προκαλούν πόνο.

Γενικά λοιπόν να θυμάστε ότι κατά πάσα πιθανότητα πρόκειται για κολικούς, όταν

• το μωρό κλαίει μετά το βραδινό θηλασμό
  

• φωνάζει και διπλώνει τα ποδαράκια του στην κοιλιά σαν να είχε έναν πόνο στην κοιλίτσα του
  

• το κλάμα επαναλαμβάνεται καθημερινά και σχεδόν πάντα την ίδια ώρα
  

• κανένα τέχνασμα από μέρους σας δεν το ικανοποιεί παραπάνω από ένα λεπτό
  

• το κλάμα διαρκεί περίπου μια ώρα ή περισσότερο, αλλά όταν τελειώσει δεν ξαναεμφανίζεται παρά την επόμενη ημέρα.
  

Η ομφαλοκήλη είναι συχνή στα νεογέννητα.

Οφείλεται σε ένα άνοιγμα ή αδυναμία του κοιλιακού τοιχώματος στην περιοχή του ομφαλού, με αποτέλεσμα μέρος του εντέρου να προβάλλει στην περιοχή του ομφαλού .

Φαίνεται σαν μια μαλακή, στρογγυλή διόγκωση στη θέση του ομφαλού.

Είναι πιο συχνή στα κορίτσια και στα παιδιά που γεννιούνται με χαμηλό βάρος.

Συνήθως δεν προκαλεί καμία δυσφορία στο παιδί και ανατάσσεται εύκολα κάτι που σημαίνει ότι το περιεχόμενο της μπορεί εύκολα να σπρωχτεί πίσω στην κοιλία .

Πολύ σπάνια προκαλεί περίσφιξη και τότε το παιδί παρουσιάζει έντονους πόνους, η διόγκωση γίνεται σκληρή και δεν μπορεί να αναταχθεί.

Συνήθως, η ομφαλοκήλη υποχωρεί μέχρι την ηλικία των 3 χρόνων επειδή ο δακτύλιος που περιβάλλει τον ομφαλό, με τον καιρό στενεύει και το άνοιγμα, που δημιουργεί την κήλη, κλείνει.

Παλαιότερα πίστευαν ότι ο ελαστικός επίδεσμος ή κάποιο μεταλλικό κέρμα στη περιοχή της κήλης, βοηθούσαν στο να κλείνει η κήλη πιο γρήγορα .

Στην πραγματικότητα όμως η ομφαλοκήλη κλείνει από μόνη της και δε χρειάζεται καμία βοήθεια .

Επίσης με αυτούς τους χειρισμούς, υπάρχει η πιθανότητα ένα μικρό μέρος του εντέρου να περάσει από το άνοιγμα της κήλης και να παγιδευτεί κάτω από τον επίδεσμο ή το κέρμα, με κίνδυνο να νεκρωθεί λόγω κακής αιμάτωσης .

Χειρουργική επέμβαση χρειάζεται μόνο :

• Αν η κήλη είναι πολύ μεγάλη.
  

• Μεγαλώνει μετά την ηλικία του ενός χρόνου.
  

• Δεν έχει κλείσει μέχρι την ηλικία των 4 με 5 χρόνων.
  

• Παρουσιάζει σημεία περίσφιξης.
  

Υδροκήλη

Η υδροκήλη είναι το αποτέλεσμα συλλογής υγρού μεταξύ των δυο χιτώνων που περιβάλλουν τους δύο όρχεις.

Εμφανίζεται τον πρώτο μήνα της ζωής και υποχωρεί από μόνη της μέσα στον πρώτο χρόνο.

Αν η κήλη επικοινωνεί με την κοιλιά, τότε με την πίεση το υγρό μπορεί να προχωρήσει προς την κοιλιά και να μειωθεί η υδροκήλη, αλλά πολύ σύντομα θα επανεμφανιστεί.

Στην περίπτωση που επικοινωνεί, συνυπάρχει συχνά με βουβωνοκήλη.

ΠΗΓΗ: Επίσημη Ιστοσελίδα Παιδιατρικής Εταιρείας Κύπρου

Είναι ο αιφνίδιος θάνατος φαινομενικά υγιούς βρέφους, ηλικίας μικρότερης του ενός έτους, ο οποίος παρουσιάζεται κατά τη διάρκεια του ύπνου και παραμένει ανεξήγητος μετά από λεπτομερή έλεγχο που περιλαμβάνει πλήρη αυτοψία, νεκροψία και διερεύνηση όλων των συνθηκών θανάτου του βρέφους.

Πρόκειται για ένα παγκόσμιο φαινόμενο με συχνότητα 0.2 ανά 1000 ζώντα νεογνά, με μεγαλύτερη συχνότητα στους νέγρους της Αμερικής και τους Ινδιάνους, η οποία φτάνει το 1.5 ανά 1000 ζώντα νεογνά.

Το φαινόμενο, παρατηρείται κατά την διάρκεια του ύπνου, κυρίως σε αγοράκια με ποσοστό 60 - 70%, ενώ η μεγαλύτερη συχνότητα αφορά βρέφη ηλικίας 2 - 4 μηνών.

Είναι, επίσης, πιο συχνό κατά τους χειμερινούς μήνες με κυριότερο τον Ιανουάριο και συμβαίνει τις βραδινές, κυρίως, ώρες με μεγαλύτερη συχνότητα γύρω στις 9 το πρωί.

Αφορά κυρίως βρέφη ηλικίας 3 εβδομάδων με 9 μηνών, ενώ το 90% των θανάτων συμβαίνει πριν τον 6 μήνα και μόνο το 1% αφορά τα νεογνά.

Εάν προϋπάρχει περιστατικό με Σύνδρομο Αιφνίδιου Θανάτου, τότε οι πιθανότητες να παρουσιαστεί ξανά ανέρχονται στα 10/1000 ζώντα νεογνά.

Ο παθοφυσιολογικός μηχανισμός της πρόκλησης του συνδρόμου, δεν είναι τελείως γνωστός και στη βιβλιογραφία έχουν περιγραφεί πάνω από 70 πιθανά αίτια και εκλυτικοί παράγοντες.

Πρόσφατα, ανακοινώθηκε από επιστήμονες του Παιδιατρικού Νοσοκομείου της Βοστόνης των Ηνωμένων Πολιτειών, η ύπαρξης ανατομικής ανωμαλίας στο εγκέφαλο.

Η βιοψία έγινε σε εγκεφαλικό στέλεχος 31 παιδιών με αιφνίδιο θάνατο και 10 παιδιών που πέθαναν από άλλη αιτία.

Βρέθηκαν λιγότεροι υποδοχείς σεροτονίνης, η οποία δρα σαν νευροδιαβιβαστής μεταξύ των κυττάρων.

Η σεροτονίνη που παράγεται στον εγκέφαλο, επηρεάζει το κέντρο της αναπνοής, της θερμορύθμισης του σώματος και το ξύπνημα από τον ύπνο.

Η ανωριμότητα των κέντρων ελέγχου όπως του θερμοστάτη, του καρδιακού και αναπνευστικού ρυθμού, καθώς ωριμάζουν και μεταπίπτουν από τον εμβρυϊκό στο βρεφικό τύπο συνήθως μεταξύ του 2ου προς 3ο μήνα.

Η περίοδος αυτή είναι ευαίσθητη και μπορεί να παρουσιαστούν προβλήματα προσαρμογής.

Στην πρώτη βρεφική περίοδο, λόγω ανωριμότητας του εγκεφαλικού στελέχους, το βρέφος είναι πολύ ευάλωτο σε διάφορους στρεσιογόνους παράγοντες.

Βρέθηκε, ότι τα βρέφη όταν κοιμούνται μπρούμυτα σε μαλακό στρώμα εισπνέουν περισσότερο διοξείδιο του άνθρακα σε σχέση με τα βρέφη που κοιμούνται σε σταθερό στρώμα και δεν βουλιάζει το κεφάλι.

Αν συνυπάρχουν μαξιλάρια, σεντόνια, παιχνίδια και αλλά αντικείμενα, τότε παρατηρείται μεγαλύτερη περιεκτικότητα διοξειδίου του άνθρακα στον εισπνεόμενο αέρα.

Επίσης, μετρήθηκε η αναπνευστική δυσκολία και η αντίσταση όταν το βρέφος ήταν σε θέση μπρούμυτα και βρέθηκε να είναι 30 με 40 φορές μεγαλύτερη σε σχέση με την ανάσκελα θέση.

Επιπλέον, η ύγρανση του σεντονιού με την αναπνοή, το γάλα, ρινικές και άλλες εκκρίσεις δυσχεραίνουν ακόμη περισσότερο την αναπνοή και μειώνουν την πιθανότητα θερμορύθμισης στην περίπτωση που ζεσταίνεται πολύ το βρέφος.

Θεωρείται, ότι για να προκληθεί το σύνδρομο είναι απαραίτητο να συνυπάρχουν και οι τρεις αιτιολογικοί παράγοντες.

Οι εξωγενείς επιβαρυντικοί παράγοντες, το ευάλωτο και ανώριμο της ηλικίας και η κρίσιμη περίοδος ανάπτυξης του βρέφους, τα οποία συμβάλλουν στην εμφάνιση του συνδρόμου.

Παράγοντες κινδύνου:

Βρέφη που κοιμούνται μπρούμυτα - Πολύ μαλακό κρεβάτι - Πρόωρο βρέφος - Πολλαπλές εγκυμοσύνες - Ύπαρξη στο περιβάλλον παρόμοιων θανάτων - Μητέρες καπνίστριες - Έφηβες μητέρες - Μικρά μεσοδιαστήματα τοκετών - Καθυστερημένη ή ατελής περιγεννητική φροντίδα - Συνθήκες φτώχειας

Τι να προσέξετε

Στις ΗΠΑ πριν από το 1992 η συχνότητα ήταν 1.2 ανά 1000 ζώντα βρέφη και το 1997 μετά την εκστρατεία για ασφάλεια στον ύπνο, η συχνότητα μειώθηκε πέραν του 50%, στο 0.77/1000 ζώντα βρέφη.

Η θέση στο πλάι με το κεφάλι στο πλάι που προβαλλόταν σαν η δεύτερη καλύτερη λύση, σήμερα δεν ισχύει και συστήνεται σε όλους η θέση ανάσκελα με το κεφάλι στο πλάι.

Μαζί με αυτή την σημαντική πληροφορία έχουν εκδοθεί οδηγίες για την ασφαλή θέση του μωρού στο κρεβάτι.

• Να είναι ξαπλωμένα πάντα σε ανάσκελα θέση.
  

• Απαγορεύονται οι καπνιστές κοντά στο βρέφος και κατά την διάρκεια της εγκυμοσύνης.
  

• Να μην αφήνονται τα μωρά να ζεσταίνονται πολύ. Ιδανική θερμοκρασία - 18-20 0C.
  

• Το κρεβάτι να έχει σταθερό στρώμα, χωρίς μαξιλάρι.
  

• Απομακρύνονται όλα τα αντικείμενα που βρίσκονται δίπλα από το κεφάλι του βρέφους.
  

• Το βρέφος να μην κοιμάται στον καναπέ, καρέκλες η σε μαξιλάρια.
  

• Να μην κοιμάται μαζί με τους γονείς στο ίδιο κρεβάτι. - Οι πρώτοι 6 μήνες να βρίσκεται στο δωμάτιο σας.
  

• Να μην σκεπάζεται το κεφάλι και το πρόσωπο του βρέφους.
  

• Οι πιπίλες μπορεί να καθησυχάσουν τα βρέφη και να μειώσουν την πιθανότητα θανάτου της κούνιας.