Αυτό αναφέρει η διατροφολόγος Σταματάκη Αστερία, στην ηλεκτρονική σελίδα του Οργανισμού Κεντρικών Αγορών και Αλιείας Ανώνυμη Εταιρεία (Ο.Κ.Α.Α. Α.Ε.), όπως αναφέρει το Αθηναϊκό Πρακτορείο.

Τα σημεία στα οποία πρέπει να δίνουν σημασία οι φοιτητές είναι τα εξής:

- Ο σωστός προγραμματισμός είναι το ήμισυ το παντός. Κάντε ένα εβδομαδιαίο πλάνο για τα φαγητά που σκοπεύετε να μαγειρέψετε και κάντε τις προμήθειες σας. Να μην πηγαίνετε στο σουπερμάρκετ χωρίς λίστα και να μην είστε πεινασμένοι. Η πείνα είναι κακός σύμβουλος.

- Φροντίστε να κάνετε συχνά και μικρά γεύματα. Με αυτόν τον τρόπο, τροφοδοτείτε τον οργανισμό σας με την απαραίτητη ενέργεια για να ανταπεξέλθετε στις απαιτήσεις της μέρας. 

Μπορείτε να έχετε μαζί σας ως σνακ κάποιο φρούτο, έναν χυμό χωρίς ζάχαρη, λίγους ανάλατους ξηρούς καρπούς, μια μπάρα δημητριακών, ένα σταφιδόψωμο ή και ένα τοστ.

- «Ανακυκλώστε» το φαγητό σας. Φανταστείτε έξυπνους τρόπους ώστε το φαγητό της μιας μέρας να μπορέσει να χρησιμοποιηθεί και την επόμενη, π.χ. το ψητό κοτόπουλο που έμεινε, μπορεί την επόμενη μέρα να προστεθεί σε ένα σάντουιτς.

- Αν πρέπει να φάτε από έξω, κάντε σοφές επιλογές. Επιλέξτε κάποιο σάντουιτς με σολομό ή μια αραβική πίτα με γαλοπούλα, μια πίτσα μαργαρίτα ή νόστιμες σαλάτες που να μην είναι επιβαρυμένες με αλλαντικά και τηγανισμένα κρουτόν.

- Αν χρειάζεται να χάσετε βάρος, μη βιάζεστε. Οι αυστηρές και μονοφαγικές δίαιτες που υπόσχονται γρήγορη απώλεια βάρους είναι επικίνδυνες. Ο μοναδικός ασφαλής τρόπος να χάσετε βάρος είναι μια περιορισμένη σε θερμίδες διατροφή η οποία να χαρακτηρίζεται από ποικιλία τροφών σε συνδυασμό με την αυξημένη φυσική δραστηριότητα.

- Προσέξτε τις υγρές θερμίδες. Οι καφέδες με σιρόπια και σαντιγί, τα αναψυκτικά και το αλκοόλ μπορεί να σας επιβαρύνουν με πολλές θερμίδες, χωρίς να λαμβάνετε θρεπτικά συστατικά απαραίτητα για τον οργανισμό σας.

- Μην παραλείπετε τα φρούτα. Αν φοβάστε ότι τα φρούτα μπορεί να χαλάσουν, καταψύξτε τα και μετά χτυπήστε στο μπλέντερ με γάλα ή γιαούρτι φτιάχνοντας smoothies. Επίσης, μια καλή επιλογή είναι και τα αποξηραμένα φρούτα, όπως οι σταφίδες και τα δαμάσκηνα. 

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Παραδόξως, οι ίδιες κοινωνίες δίνουν έμφαση και προωθούν ως πρότυπο το αδύνατο σώμα, ασκώντας έτσι πίεση ειδικότερα στις έφηβες, κυρίως μέσα από τη μόδα και τη διαφήμιση, να συμβαδίσουν με τα σωματικά πρότυπα της κοινωνίας.

Έρευνες που έχουν γίνει σε διάφορες περιοχές του κόσμου επιβεβαιώνουν το γεγονός ότι ένας μεγάλος αριθμός νεαρών κοριτσιών δεν είναι ικανοποιημένες με το σώμα τους, το βάρος και το σχήμα, και προσπαθούν να χάσουν τα θεωρούμενα περιττά κιλά. Η δυσαρέσκεια ως προς το σώμα έχει εξαπλωθεί τόσο ανάμεσα στις έφηβες, που πια τείνει να αποτελέσει φυσιολογικό χαρακτηριστικό γνώρισμα της ηλικίας.

Η ενασχόληση με διάφορες δίαιτες αδυνατίσματος εμφανίζεται με μεγαλύτερη συχνότητα στην εφηβεία από οποιαδήποτε άλλη ηλικία. Οι περισσότερες δίαιτες αδυνατίσματος βασίζονται κυρίως σε προσωπικές μεθόδους αυτο-περιορισμού της τροφής ή διαιτητικά σχήματα που διαφημίζονται σε περιοδικά μόδας.

Αν και η πρόληψη της παχυσαρκίας είναι επιθυμητή, η μακροχρόνια εφαρμογή μη ορθολογικών διαιτών και άλλων πρακτικών αδυνατίσματος, που συνήθως συνοδεύει το φόβο του πάχους, μπορεί να έχει πολύ πιο σοβαρές επιπτώσεις για την υγεία από την παχυσαρκία. Πρώτα από όλα, πολλές από τις δίαιτες αυτές μπορούν να παρεμποδίσουν τη φυσιολογική ανάπτυξη του οργανισμού σε όλα τα επίπεδα (π.χ. ανωμαλίες στην εμμηνορρυσία, επιπτώσεις στην φυσιολογική ανάπτυξη των οστών, ελλείψεις σε θρεπτικά συστατικά).

Επίσης, ο έφηβος αναπτύσσει τη στάση «όλα ή τίποτα» σε σχέση με τη διατροφή του, δηλαδή κάποιες περιόδους περιορίζει αυστηρά τη διαιτητική του πρόσληψη και άλλες δεν έχει καμία αρχή. Η στάση αυτή, όμως, έχει φανεί ότι τελικά δεν ευνοεί τη διατήρηση ενός φυσιολογικού βάρους ούτε και αποτελεί υγιή στάση απέναντι στο φαγητό.  Αξίζει να σημειωθεί ότι προβλήματα διαιτητικής συμπεριφοράς εμφανίζονται με μεγαλύτερη συχνότητα σε υπέρβαρες ή παχύσαρκες έφηβες, ενώ επιπλέον, η παχυσαρκία σχετίζεται με χαμηλή αυτο-εκτίμηση.

Μη σωστά σχεδιασμένες δίαιτες αδυνατίσματος ενισχύουν αυτά τα αισθήματα, και συχνά οι παχύσαρκοι έφηβοι αντί να επιλύουν τα προβλήματά τους τα εντείνουν και αναπτύσσουν ψυχο-διατροφικά προβλήματα που τους ακολουθούν και κατά την ενήλικη ζωή τους.

Η διαρκής ενασχόληση με δίαιτες αδυνατίσματος δεν οδηγεί κατ’ ανάγκη σε διαταραχές στη λήψη τροφής (ψυχογενής ανορεξία και βουλιμία). Εντούτοις υπάρχει ένα εύρος στη διαταραγμένη διαιτητική συμπεριφορά, με καταστάσεις ηπιότερης ή εντονότερης συμπτωματολογίας, χωρίς να έχουν όλες την ίδια βαρύτητα ή να μπορεί να προβλεφθεί η εξέλιξή τους. Πάντως, για την εκδήλωση σοβαρότερων καταστάσεων απαιτείται η συνέργεια διαφόρων παραγόντων.

Έτσι, σε ορισμένες περιπτώσεις, όταν για παράδειγμα η έντονη ενασχόληση με το αδυνάτισμα εξελίσσεται σε χρόνια παθολογική συμπεριφορά, που συνδυάζεται με ψυχολογικές διαταραχές και κλινικά σημεία, όπως αμηνόρροια, υπερβολική μείωση του σωματικού βάρους, τότε δεν αποκλείεται η ύπαρξη κάποιας διαταραχής στη λήψη τροφής.

Σε κάθε περίπτωση, για την πρόληψη των διαταραγμένων διαιτητικών συμπεριφορών και των διαταραχών λήψης τροφής στους εφήβους αναδεικνύεται ως ακρογωνιαίος λίθος η έμφαση στον ισορροπημένο τρόπο διατροφής και άσκησης.

Οι γονείς πρέπει να κατανοήσουν ότι σε ένα βαθμό είναι φυσιολογικό οι έφηβοι να ασχολούνται με το βάρος και τη δίαιτά τους, και πολλές φορές να αναζητούν σπασμωδικά λύσεις. Για να αποδυναμώσουν την ενασχόληση αυτή θα πρέπει να ενθαρρύνουν την κατανάλωση μιας ποικιλίας τροφίμων, να επιδιώκουν περισσότερα οικογενειακά γεύματα σε ένα ήρεμο περιβάλλον, να μην «αφορίζουν» τρόφιμα, και να προάγουν μια στάση ότι όλα έχουν θέση σε ένα διαιτολόγιο, αλλά με διαφορετικές ποσότητες και συχνότητες.

Επίσης, εξαιρετικής σπουδαιότητας είναι όταν εκδηλώνονται τέτοιες συμπεριφορές οι γονείς να μην πανικοβάλλονται και να μην το κάνουν το θέμα της οικογένειας! Πάνω από όλα, όμως, δεν θα πρέπει να σχολιάζουν το βάρος των παιδιών τους και κυριότερα να το συνδέουν με την ομορφιά. Η ενίσχυση της αυτοπεποίθησης του παιδιού σε τομείς άλλους άσχετους με το βάρος και την ομορφιά οδηγεί σε πιο ισορροπημένες σχέσεις με το φαγητό.

Αν και οι περισσότεροι γονείς έχουν μια γενική (και μάλλον συγκεχυμένη) ιδέα σχετικά με τις παραπάνω διαταραχές πρόσληψης τροφής, ελάχιστοι θα ήταν σε θέση να αναγνωρίσουν τα συμπτώματά τους. Ακόμα λιγότεροι θα είχαν την οξυδέρκεια να τα εντοπίσουν… στα ίδια τους τα παιδιά.

Διότι πόσοι καταφέρνουν να δουν πίσω από την επιφάνεια του προβλήματος και να αντιληφθούν τις λεπτές διαφορές; Πώς διακρίνουμε αν η 14χρονη μαθήτρια που κάνει συστηματικά δίαιτα οδεύει προς την ανορεξία; Πώς καταλαβαίνουμε αν η φοιτήτρια που έχει φυσιολογικό βάρος, αλλά τρώει υπερβολικές ποσότητες, προκαλεί εμετό μετά από κάθε γεύμα; Εν τέλει, πόσοι γονείς έχουν το θάρρος να αποδεχθούν ότι η διατροφική διαταραχή έχει χτυπήσει την πόρτα τους;

Οι γονείς μπορούν να «σώσουν» τα παιδιά τους

Οπως αποκαλύπτουν στο «Βήμα» οι ειδικοί ψυχολόγοι της ΜΚΟ «Ανάσα», η οποία ειδικεύεται στη βοήθεια των ατόμων με διατροφικές διαταραχές, η συντριπτική πλειονότητα των γονέων όχι μόνο δεν αναγνωρίζουν τα συμπτώματα αλλά ακόμα και αν υποψιάζονται ότι κάτι συμβαίνει συχνά… αρνούνται να παραδεχτούν το πρόβλημα.

Γι’ αυτό η εν λόγω ΜΚΟ οργανώνει σε δύο διαδοχικές Παρασκευές (27 Μαΐου και 3 Ιουνίου) δωρεάν σεμινάρια για γονείς που επιθυμούν να ενημερωθούν για τα συμπτώματα των διατροφικών διαταραχών που εξελίσσονται ύπουλα και μπορούν να αποβούν μοιραίες.

Οπως εξηγεί η κυρία Ιρις Χατζητζάνου, ψυχολόγος του Κέντρου Ημέρας «Ανάσα» και εισηγήτρια στο αυριανό σεμινάριο, «είναι σημαντικό να διαγνωσθεί έγκαιρα μία διατροφική διαταραχή, γιατί όσο πιο γρήγορα ζητηθεί η βοήθεια του ειδικού, τόσο πιο πολλές είναι οι πιθανότητες να σωθεί ένα παιδί ή ένας έφηβος. Συνεπώς, ο ρόλος του γονιού είναι κομβικός, διότι σε αυτές τις ηλικίες, ο γονιός είναι σχεδόν πάντα αυτός που θα πείσει το παιδί του να μιλήσει στον ψυχολόγο».

Εντοπισμός του προβλήματος

Για να γίνει όμως αυτό, ο γονιός πρέπει να είναι σε θέση να εντοπίσει το πρόβλημα. Και αυτό δεν είναι πάντα εύκολο, γιατί οι έφηβες που πάσχουν από ψυχογενή ανορεξία ή βουλιμία σκαρφίζονται δεκάδες τρόπους να εξαπατήσουν το οικογενειακό τους περιβάλλον και να συγκαλύψουν την ασθένειά τους.

«Για παράδειγμα, μια κοπέλα με ψυχογενή βουλιμία μπορεί να έχει φυσιολογικό βάρος, να τρώει μεγάλες ποσότητες και στη συνέχεια κρυφά απ’ τους γονείς της να προκαλεί στον εαυτό της εμετό ή να χρησιμοποιεί καθαρτικά. Για να αντιληφθεί ο γονιός ότι υπάρχει πρόβλημα πρέπει να κοιτάξει πίσω από την επιφάνεια, να είναι πραγματικά κοντά στο παιδί και να αναζητεί λεπτές αλλαγές στη συμπεριφορά και στην διάθεσή της», σχολιάζει η κυρία Χατζητζάνου.

Το πρόβλημα αφορά την οικογένεια

«Τι έκανα λάθος;» Το εν λόγω ερώτημα ταλανίζει κάθε γονιό, όταν η κόρη του (διότι στη συντριπτική πλειονότητα πρόκειται για κορίτσια) πάσχει από διατροφική διαταραχή. Αυτός άλλωστε είναι και ο λόγος για τον οποίο εκατοντάδες γονείς επιλέγουν να αγνοούν το πρόβλημα, καθώς αισθάνονται ότι δεν μπορούν να αντεπεξέλθουν συναισθηματικά στις ενοχές και στο ψυχικό βάρος που η παραδοχή της διαταραχής συνεπάγεται.

«Η αποδοχή της ψυχογενούς ανορεξίας ή βουλιμίας είναι πολύ δύσκολη διαδικασία για τους γονείς. Τους βασανίζουν ερωτήματα. “Πώς συνέβη; Γιατί συνέβη; Ποιος φταίει;” Η ελλιπής τους ενημέρωση συνδέεται με το φόβο, καθώς βλέπουν το παιδί τους να χάνει βάρος ή να παίρνει πολύ βάρος, καταστρέφοντας το σώμα του.

Τα πράγματα χειροτερεύουν όταν ο γονιός ακολουθεί μια “επιφανειακή” αντιμετώπιση στο πρόβλημα, όπως για παράδειγμα λέγοντας στην κόρη του να φάει περισσότερο ή να σταματήσει να τρώει», εξηγεί η κλινική ψυχολόγος του Κέντρου Ημέρας «Ανάσα», κυρία Σοφία Σέρρα.

«Παράλληλες συνεδρίες»

Οπως τονίζει, για να ξεπεράσει μία έφηβη τη διατροφική διαταραχή, πρέπει ολόκληρη η οικογένεια να αποτελέσει τμήμα της θεραπείας. «Η παρουσία και των δύο γονέων είναι σημαντική. Γίνονται οικογενειακές θεραπείες ή παράλληλες συνεδρίες με το παιδί και τους γονείς. Το παιδί αλλά και οι γονείς πρέπει να έρθουν σε επαφή με όσα δυσκολεύονται να διαχειριστούν και να ανακαλύψουν νέους τρόπους συνύπαρξης.

Αυτή η διαδικασία δεν είναι εύκολη, αλλά είναι απαραίτητη για να υπάρξει ουσιαστική θεραπεία του παιδιού. Το θετικό είναι ότι αν ο γονιός έχει τη διάθεση να έρθει σε επαφή με τα δικά του “δύσκολα” συναισθήματα, μπορεί να ενισχύσει την ανάρρωση του παιδιού του», καταλήγει η κυρία Σέρρα.

Πηγή: tovima.gr

Οι ερευνητές, που δημοσιεύουν την μελέτη τους στην επιθεώρηση «Pediatrics», εξέφρασαν την έκπληξή τους για τα ευρήματά τους.

«Μας εξέπληξε αυτή η τάση των γονέων, που απορρέει από την ανησυχία τους μην πεταχτεί το φαγητό», δήλωσε η επικεφαλής ερευνήτρια δρ Κέιτι Λοθ, από το Πανεπιστήμιο της Μινεσότα, στην Μινεάπολη.

«Αν και πριν από πολλές δεκαετίες, που το φαγητό ήταν περιορισμένο, η ανάγκη αυτή ήταν απολύτως αιτιολογημένη, σήμερα που οι μερίδες έχουν πολλαπλασιασθεί σε μέγεθος είναι λάθος να πιέζουμε τα παιδιά μας να φάνε περισσότερο απ’ όσο θέλουν.

»Με την πίεση χάνουν σταδιακά την ικανότητα να βασίζονται στα εσωτερικά μηνύματα κορεσμού της πείνας και τρώνε περισσότερο απ’ όσο χρειάζονται, με συνέπεια να παχαίνουν».

Η μελέτη έδειξε ακόμα πως οι πατέρες έχουν περισσότερες πιθανότητες να πιέζουν τα παιδιά να φάνε όλο τους το φαγητό, καθώς και ότι τα αγόρια έχουν περισσότερες πιθανότητες από τα κορίτσια να υποκύψουν σε αυτή την πίεση.

Την κατάσταση επιδεινώνει το γεγονός πως, σύμφωνα με πολλές προγενέστερες μελέτες, οι περισσότεροι γονείς δεν μπορούν να κρίνουν αντικειμενικά εάν το παιδί τους έχει φυσιολογικό βάρος ή όχι, με τους περισσότερους να βλέπουν το παιδί τους ως πιο αδύνατο απ’ όσο πραγματικά είναι, προσθέτουν οι ειδικοί.